Hoofdmenu

Actueel

Lesgeven moet je leren

Lesgeven moet je leren

Docenten kunnen geen les meer geven, docenten zijn saai. Lessen zijn niet “leuk” genoeg. Kinderen leren niks meer op school. Ga zo maar door. Je kunt de krant niet opslaan of er staat wel weer iets negatiefs in over het onderwijs. Nog even en je durft op een feestje niet eens meer hardop te zeggen dat je daar je brood verdient! Terwijl er bij alles wat er mis gaat met jongeren, wel altijd geroepen wordt: “Daar moet de school maar wat aan doen!” Alsof er geen ouders meer bestaan.

We zaten allemaal ooit op school. Iedereen had leuke docenten en saaie. Strenge, die wel goed les gaven, of niet en aardige die het niet lukte een klas in het gareel te houden, of wel. Moppentappers en mispunten, mopperkonten en lieverds.

Wellicht hebben al die jaren op school bijgedragen aan  die meningsvorming. Iedereen heeft er verstand van,  of denkt dat in elk geval te hebben. Maar ervaringen hebben met, betekent niet automatisch verstand hebben van.

 Goed les krijgen is voor leerling en student de beste garantie voor een goede schoolcarrière.  Maar lesgeven is een vak op zich. Eigenlijk moet je als docent minimaal twee vaardigheden tot in de puntjes beheersen. Naast gedegen kennis van je vak, moet je ook de kunst verstaan om de stof over te brengen. Voor dat eerste volg je een opleiding, lerarenopleiding of universiteit,  het tweede komt, met name op de universiteit,  nog steeds op het tweede plan. In 2008 was dat al zo en toen werden er afspraken gemaakt, tussen de betrokken minister en de universiteiten. In het vervolg moesten studenten die wilden gaan lesgeven een “basiskwalificatie onderwijs” halen. Daarvoor moesten ze didactische cursussen volgen en hun docentschap “onderhouden”. Dat plan is niet echt geslaagd.

Het gekke is namelijk dat er op de universiteiten nog steeds grote verschillen bestaan wat de eisen voor universitair docenten betreft. Op de Radboud Universiteit en in Utrecht heeft driekwart van de docenten zo’n kwalificatie, op de andere universiteiten minder dan de helft, op sommige zelfs maar één op de drie! Promovendi hoeven soms helemaal geen cursus te volgen. Alsof een vak goed beheersen een garantie is voor goed lesgeven. Als je zelf heel veel weet over je vak, wat je van een promovendus inderdaad wel mag verwachten, wil dat nog niet zeggen dat je naar de lesstof kunt kijken met de ogen van een student, als het ware kunt afdalen naar zijn niveau en vervolgens je kennis kunt overbrengen. Dat moet geleerd worden en het is echt geen onbelangrijk bijvak! Naast kennisoverdracht gaat het ook om begeleiden, stimuleren, de stof op verschillende manieren kunnen benaderen en problemen bij het bestuderen van een onderwerp, kunnen oplossen met de student.

 Minister Bussemaker gaat vanaf 2018 200 miljoen per jaar extra besteden aan docenten in het hoger onderwijs. Ze wil persoonlijk contact tussen docent en student stimuleren, kleinere groepen, meer docenten dus, op zich een loffelijk streven. Maar nu komt het! Universiteiten mogen zelf voor een groot deel uitmaken hoe ze het extra budget gaan besteden. Wetend hoe het met de afspraken in 2008 is gegaan, houd ik mijn hart vast.

Docenten die leerlingen een nachtmerrie bezorgen en zij die voor eeuwig een goede herinnering vormen, zullen er altijd blijven. Je moet het ten slotte ook ergens over kunnen hebben bij een reünie. Maar laat het leren lesgeven alsjeblieft óók op de universiteit de aandacht krijgen die het verdient.

Miriam Vaz Dias

Reacties   
+1 #2 Mieke 11-07-2015 17:36
Helemaal mee eens, Mirjam! Toen ik voor het eerst op een Nederlandse school ging lesgeven heeft het mij verbaasd dat mijn collega's helemaal niet werden getoetst of gescreend. er kwam nooit iemand kijken bij hen in de klas. Op Stenden heb ik in mijn expertise groepje wel intervisie geïntroduceerd en de meesten waren wel blij met de feedback. In een ander land waar ik ook heb lesgegeven kwamen elk twee jaar een inspecteur bij je in de les. die stond dan achter alles een beetje gade te slaan. best intimiderend maar aan zijn advies later had je echt wat! Meer collega's in de klas zou ik zeggen.
Citeer
+1 #1 LvdH 11-07-2015 10:35
Bekijk de Deense serie (op Netflix) 'Rita' eens.

Meer zeg ik niet.
Citeer
Plaats reactie